ΓΕΝΙΚΑ
Η Επιγονατίδα είναι το μεγαλύτερο σησαμοειδές οστό του ανθρώπινου σώματος, βρίσκεται στο πρόσθιο τμήμα του γόνατος και αποτελεί μέρος του εκτατικού μηχανισμού του κάτω άκρου. Το τραυματικό εξάρθρημα της επιγονατίδας κατατάσσεται στις αθλητικές κακώσεις και προσβάλλει συχνότερα νέους αθλητές ενώ οι συγγενείς δυσπλασίες της επιγονατιδομηριαίας άρθρωσης προκαλούν κυρίως εξαρθρήματα χαμηλής ενεργείας, χωρίς δηλαδή ιδιαίτερο τραυματισμό.
- ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑ ΕΠΙΓΟΝΑΤΙΔΑΣ;
Κατά την κάμψη και την έκταση του γόνατος, η επιγονατίδα φυσιολογικά κινείται εντός μίας αύλακας στην πρόσθια επιφάνεια του μηριαίου οστού, την μηριαία τροχιλία, σχηματίζοντας έτσι την επιγονατιδομηριαία άρθρωση.
Ως εξάρθρημα επιγονατίδας ορίζεται η βίαιη παρεκτόπιση της επιγονατίδας εκτός της αύλακας, κάτι που συμβαίνει κυρίως προς τα έξω. Είναι κυρίως τραυματικής αιτιολογίας και προκαλείται μετά από άμεση πλήξη, απότομη στροφική κίνηση του γόνατος ή κατά τη διάρκεια αθλητικών δραστηριοτήτων. Στις περισσότερες περιπτώσεις, η επιγονατίδα ανατάσσεται αυτόματα με την έκταση του γόνατος.
- ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΤΟΥ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑΤΟΣ ΕΠΙΓΟΝΑΤΙΔΑΣ;
Το εξάρθρημα της επιγονατίδας είναι κυρίως τραυματικής αιτιολογίας. Συχνά όμως μπορεί να οφείλεται και σε ανατομικές παραλλαγές. Αυτές μπορεί να είναι η υψηλότερη θέση της επιγονατίδας, η δυσπλασία μηριαίας τροχιλίας, αυξημένη απόσταση μεταξύ κνημιαίου κυρτώματος και μηριαίας τροχιλίας (απόσταση ΤΤ-TG), η βλαισότητα του γόνατος και η συνδεσμική χαλάρωση.
- ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΟΥ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΕΠΙΓΟΝΑΤΙΔΑΣ;
Τις περισσότερες φορές η επιγονατίδα ανατάσσεται αυτόματα με την έκταση του γόνατος. Στις περιπτώσεις αυτές τα κύρια συμπτώματα είναι ο πόνος και το οίδημα στην περιοχή. Το οίδημα οφείλεται στη συλλογή αίματος εντός της άρθρωσης, λόγω των συνδεσμικών κακώσεων. Η μείωση του εύρους της κίνησης καθώς και το αίσθημα αστάθειας της επιγονατίδας είναι επίσης συχνά συμπτώματα. Η μείωση του εύρους της κίνησης του γόνατος καθώς και το αίσθημα αστάθειας της επιγονατίδας είναι επίσης συχνά συμπτώματα.
- ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ Η ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΕΞΑΡΘΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΕΠΙΓΟΝΑΤΙΔΟΣ;
Στις περιπτώσεις που η επιγονατίδα παραμένει εξαρθρωμένη, η διάγνωση είναι προφανής. Τις περισσότερες φορές όμως η επιγονατίδα ανατάσσεται αυτόματα με την έκταση του γόνατος. Η σωστή διάγνωση θα βασιστεί στο ιστορικό κάκωσης, στην κλινική εξέταση και στον απεικονιστικό έλεγχο. Κατά την κλινική εξέταση ο ιατρός με ειδικές δοκιμασίες θα λάβει σημαντικές πληροφορίες για την κάκωση. Ωστόσο η βλάβη και ο βαθμός της κάκωσης θα επιβεβαιωθούν με τη διενέργεια μαγνητικής τομογραφίας.
- ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΟΥ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΕΠΙΓΟΝΑΤΙΔΟΣ;
Η εκτίμηση του μεγέθους της βλάβης των συνδέσμων γύρο από το γόνατο και κυρίως των έσω καθεκτικών συνδέσμων τις επιγονατίδας είναι αυτή που θα μας οδηγήσει στη σωστή θεραπεία του εξαρθρήματος της επιγονατίδας.Η επιλογή της σωστής θεραπείας του εξαρθρήματος της επιγονατίδας εξαρτάται από το μέγεθος της βλάβης των έσω καθεκτικών συνδέσμων τις επιγονατίδας.
Η συντηρητική αντιμετώπιση
είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική στο πρώτο εξαρθρήμα, σε μικρού βαθμού βλάβες και όταν δεν υπάρχουν ανατομικές ανωμαλίες. Σε αυτήν συμπεριλαμβάνεται η εφαρμογή λειτουργικού νάρθηκα για 3-4 εβδομάδες, η αποφόρτιση του σκέλους και η3η ταυτόχρονη μυϊκή ενδυνάμωση. Ο συνολικός χρόνος αποκατάστασης για την επιστροφη σε αθλητικες δραστηριότητες είναι τουλάχιστον 3 μήνες.
Η χειρουργική θεραπεία συστήνεται σε υποτροπιάζοντα εξαρθρήματα, σε νέους αθλητές υψηλών απαιτήσεων και στις περιπτώσεις που υπάρχει οστεοχόνδρινη βλάβη της επιγονατίδας με ελεύθερα τεμάχια εντός της άρθρωσης. Οι τεχνικές που χρησιμοποιούνται για την Αποκατάσταση του Εξαρθρήματος της Επιγονατίδας είναι η Αρθροσκοπική χαλάρωση των έξω καθεκτικών συνδέσμων στις ήπιες βλάβες, η Αποκατάσταση του έσω καθεκτικού συνδέσμου (MPFL) στις μετρίου βαθμού βλάβες και η Οστεοτομία του κνημιαίου κυρτώματος στις πιο βαριές βλάβες.
Σε σπάνιες περιπτώσεις όπου παρουσιάζεται ανατομική δυσπλασία της επιγονατιδομηριαίας άρθρωσης, η χειρουργική αποκατάσταση είναι αναγκαία και επιτυγχάνεται από μια απαιτητική επέμβαση που ονομάζεται τροχιλιοπλαστική.